Η 8η Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, αποτελεί μια εμβληματική ημερομηνία. Μια ημέρα που, θεωρητικά, είναι αφιερωμένη στη γιορτή της γυναικείας ύπαρξης, της προσφοράς και των κατακτήσεων των γυναικών διαχρονικά. Ωστόσο, στη σημερινή κοινωνική πραγματικότητα, η ημέρα αυτή συνοδεύεται λιγότερο από χαρά και περισσότερο από έναν έντονο προβληματισμό για τη θέση της γυναίκας στον σύγχρονο κόσμο.
Ο προβληματισμός αυτός αποτυπώνεται ακόμη και στον δημόσιο λόγο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η φράση «Τράβα κάνε κανένα παιδί», που ακούστηκε στο Ελληνικό Κοινοβούλιο. Τέτοιες τοποθετήσεις δεν προσβάλλουν μόνο το πρόσωπο στο οποίο απευθύνονται· αναδεικνύουν μια βαθύτερη παθογένεια: την αντίληψη ότι ο ρόλος της γυναίκας είναι προκαθορισμένος και περιορίζεται πρωτίστως στη μητρότητα, ανεξάρτητα από τις επιθυμίες, τις φιλοδοξίες ή τις επιλογές της.
Παρόμοιες αντιλήψεις επιβιώνουν και στον εργασιακό χώρο. Ακόμη και σήμερα, κατά τη διαδικασία πρόσληψης, τίθενται ερωτήματα που αφορούν το αν μια γυναίκα σκοπεύει να δημιουργήσει οικογένεια — ένα κριτήριο που δεν εφαρμόζεται με τον ίδιο τρόπο στους άνδρες. Παράλληλα, το φαινόμενο της «γυάλινης οροφής» εξακολουθεί να περιορίζει την πρόσβαση των γυναικών σε ανώτερες διοικητικές θέσεις, παρά τα προσόντα και τις ικανότητές τους. Την ίδια στιγμή, όσες γυναίκες επιλέγουν να αφιερωθούν στην ανατροφή της οικογένειάς τους συχνά βρίσκονται αντιμέτωπες με υποτίμηση ή κριτική, σαν η επιλογή τους να χρήζει απολογίας.
Η πραγματικότητα είναι ότι οι γυναίκες δεν έχουν έναν και μοναδικό ρόλο. Είναι πολυδιάστατες προσωπικότητες που μπορούν — και δικαιούνται — να επιλέξουν τον δρόμο που τις εκφράζει: να αφοσιωθούν στην οικογένεια, να ακολουθήσουν μια απαιτητική καριέρα, να συνδυάσουν και τα δύο ή να χαράξουν μια εντελώς διαφορετική πορεία. Το ουσιαστικό ζητούμενο δεν είναι ποια επιλογή θα κάνουν, αλλά να είναι ελεύθερες να την κάνουν και να είναι ευτυχισμένες με αυτήν.
Η προσπάθεια να «καλουπώσουμε» τη γυναίκα σε έναν συγκεκριμένο ρόλο και να της αποδώσουμε έναν στερεοτυπικό τίτλο αντιστρατεύει την ίδια τη δυναμική της. Η προσφορά των γυναικών πηγάζει ακριβώς από αυτήν την πολυδιάστατη φύση τους.
Η Γυναίκα του Αύριο δεν θα διαμορφωθεί μέσα από επετειακούς εορτασμούς, αλλά μέσα από μια ουσιαστική αλλαγή νοοτροπίας. Μια κοινωνία που θα εγκαταλείψει τις έμφυλες αντιπαραθέσεις, θα αποδομήσει τα στερεότυπα και θα διασφαλίσει ίσες ευκαιρίες σε κάθε επίπεδο και είναι η μόνη που μπορεί πραγματικά να τιμήσει το νόημα της 8ης Μαρτίου — όχι μόνο ως ημέρα συμβολισμού, αλλά ως αφετηρία εξέλιξης της κοινωνίας.
* O Γιώργος Ντούρος είναι υποψήφιος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Πειραιώς είναι οικονομολόγος – διεθνολόγος και εργάζεται ως τραπεζικό στέλεχος και σύμβουλος επενδύσεων. Είναι κάτοχος δύο μεταπτυχιακών διπλωμάτων από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και απόφοιτος του τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς και τώρα είναι Περιφερειακός Σύμβουλος με τον Γιάννη Σγουρό στον Βόρειο Τομέα Αθηνών.