Πολιτική αλλαγή με αυτόνομη πορεία, ισχυρό κοινωνικό κράτος και νέο παραγωγικό μοντέλο – Σκληρή επίθεση στην κυβέρνηση και αιχμές κατά Τσίπρα – Οι προτάσεις για οικονομία, στέγη, ιδιωτικό χρέος και περιφέρεια
Με ένα σαφές πολιτικό μήνυμα, ότι το ΠΑΣΟΚ διεκδικεί την πρώτη θέση στις επόμενες εθνικές εκλογές και δεν πρόκειται να συνεργαστεί με τη Νέα Δημοκρατία, ανεξάρτητα από το ποιος θα βρίσκεται στην ηγεσία της, ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχείρησε από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης να περιγράψει το πολιτικό και προγραμματικό στίγμα της Χαριλάου Τρικούπη.
Στην τρίωρη συνέντευξη Τύπου στο Συνεδριακό Κέντρο «Ι. Βελλίδης», ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εξαπέλυσε σφοδρή κριτική στην κυβερνητική πολιτική, αμφισβητώντας το αφήγημα περί οικονομικής ευημερίας και υποστηρίζοντας ότι η πραγματική εικόνα της κοινωνίας αποτυπώνεται στη χαμηλή αγοραστική δύναμη και στις αυξανόμενες πιέσεις που αντιμετωπίζουν νοικοκυριά και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Χρησιμοποιώντας, μάλιστα, μια παλαιότερη αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη από το 2018, σχολίασε με αιχμηρό τρόπο ότι στη Θεσσαλονίκη «έβρεξε κυριολεκτικά και σίγουρα δεν έβρεξε δισεκατομμύρια».
Δεν ήρθαμε να μοιράσουμε το υπερπλεόνασμα
Ο Νίκος Ανδρουλάκης παρουσίασε τις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ ως μέρος ενός ευρύτερου αναπτυξιακού σχεδίου και όχι ως μια απλή κατανομή δημοσιονομικών πόρων. Όπως υποστήριξε, στόχος είναι η δημιουργία μιας ανταγωνιστικής και ανθεκτικής οικονομίας, με νέα παραγωγική βάση και μικρότερη εξάρτηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και το real estate.
Στο επίκεντρο έθεσε τις παραγωγικές επενδύσεις, την περιφερειακή ανάπτυξη, τα φορολογικά κίνητρα, τις ταχύτερες αποσβέσεις επενδύσεων και τη μείωση του ενεργειακού κόστους για τη βιομηχανία, τη βιοτεχνία και τη μεταποίηση.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι οι προτάσεις του κόμματος είναι τεκμηριωμένες, συγκεκριμένες και κοστολογημένες, δηλώνοντας ανοιχτός στην κατάθεση του προγράμματος στο Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο. Τόνισε, ωστόσο, ότι η αξιολόγηση δεν θα πρέπει να περιορίζεται στο δημοσιονομικό κόστος, αλλά να εξετάζει και τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις κάθε πολιτικής.
13η σύνταξη, 13ος μισθός και φορολογία
Ιδιαίτερη θέση στη συνέντευξη είχαν οι προτάσεις για συνταξιούχους, εργαζομένους και μικρές επιχειρήσεις. Για τη 13η σύνταξη ο κ. Ανδρουλάκης ανέφερε ότι το ΠΑΣΟΚ προτείνει σταδιακή εφαρμογή, με την πρώτη δόση το 2027 και τη δεύτερη το 2030, ενώ για τη δεύτερη φάση προσδιόρισε το δημοσιονομικό κόστος στα 840 εκατ. ευρώ.
Για τον 13ο μισθό επανέλαβε τη δέσμευση του κόμματος για σταδιακή εφαρμογή, με κόστος που, σύμφωνα με την παρουσίασή του, ανέρχεται σε 1,27 δισ. ευρώ. Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της επαναφοράς του ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, με κόστος 540 εκατ. ευρώ.
Στο φορολογικό πεδίο πρότεινε τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας, ώστε η ακρίβεια να μην περιορίζει το πραγματικό εισόδημα, ενώ χαρακτήρισε δημοσιονομικά ουδέτερη την κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης. Πρότεινε επίσης την αύξηση του ορίου απαλλαγής από τον ΦΠΑ για αυτοαπασχολούμενους και μικρές επιχειρήσεις από τις 10.000 στις 20.000 ευρώ.
Για τον ΦΠΑ στα βασικά αγαθά διευκρίνισε ότι πρόκειται για μέτρο που θα μπορούσε να ενεργοποιείται σε περιόδους έντονης ακρίβειας, ενώ αντίστοιχη παρέμβαση ανέφερε και για τον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα.
Πρώτος στόχος το ΠΑΣΟΚ – «Καμία συνεργασία με τη ΝΔ»
Το πολιτικό μήνυμα του Νίκου Ανδρουλάκη ήταν απολύτως σαφές: στόχος του ΠΑΣΟΚ είναι η πρώτη θέση και όχι η δεύτερη.
Όπως εξήγησε, η εκλογική πρωτιά συνδέεται με την επιδίωξη της πολιτικής αλλαγής και με τη δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι η χώρα χρειάζεται αλλαγή πορείας και όχι απλώς εναλλαγή προσώπων στην εξουσία.
Στο ίδιο πλαίσιο ήταν κατηγορηματικός για το ενδεχόμενο μετεκλογικής συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία. Απέκλεισε τη συγκυβέρνηση ακόμη και στην περίπτωση που δεν ήταν πρωθυπουργός ο Κυριάκος Μητσοτάκης, παραπέμποντας στην ομόφωνη απόφαση των περίπου 5.000 συνέδρων του κόμματος.
«Εμείς αγωνιζόμαστε για την απομάκρυνσή τους από την κυβέρνηση. Τα εσωκομματικά τους ας τα λύσουν μόνοι τους», ήταν το μήνυμα του προέδρου του ΠΑΣΟΚ.
Ανάλογη ήταν η απάντησή του για ενδεχόμενη ίδρυση κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά, τονίζοντας ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο αφορά τη Νέα Δημοκρατία και όχι το ΠΑΣΟΚ.
Κοινωνικό κράτος, ΕΣΥ και στεγαστικό
Σημαντικό τμήμα της συνέντευξης αφορούσε το κοινωνικό κράτος. Ο κ. Ανδρουλάκης έθεσε ως προτεραιότητες την «αναγέννηση» του ΕΣΥ και της δημόσιας παιδείας, αλλά και μια νέα στεγαστική πολιτική.
Για τη στέγαση πρότεινε την αύξηση της προσφοράς κατοικιών μέσω νέων σχεδίων πόλης, αξιοποίησης κλειστών ακινήτων και κινήτρων για ανακατασκευές, με στόχο τη δημιουργία κατοικιών που θα διατίθενται με χαμηλό κοινωνικό ενοίκιο.
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ κανόνων στις αυξήσεις των ενοικίων και περιορισμών στη βραχυχρόνια μίσθωση σε περιοχές με μεγάλη στεγαστική πίεση. Για τη Golden Visa υποστήριξε ότι σε περίπτωση ανανέωσης θα πρέπει να απαγορεύεται η βραχυχρόνια μίσθωση του συγκεκριμένου ακινήτου, ώστε αυτό να χρησιμοποιείται για ιδιοκατοίκηση ή μακροχρόνια μίσθωση.
Στόχος, όπως ανέφερε, είναι να μπορεί κάθε οικογένεια να αποκτήσει κατοικία με τον κόπο της.
120 δόσεις και προστασία της πρώτης κατοικίας
Στο ζήτημα του ιδιωτικού χρέους και των κόκκινων δανείων, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι πρέπει να διαχωρίζονται οι στρατηγικοί κακοπληρωτές από τους δανειολήπτες που θέλουν να ρυθμίσουν τις οφειλές τους αλλά αντιμετωπίζουν πραγματική οικονομική αδυναμία.
Μεταξύ των προτάσεων του κόμματος είναι οι 120 δόσεις, η προστασία της πρώτης κατοικίας, το δικαίωμα εξαγοράς του δανείου από συνεργάσιμο δανειολήπτη και η υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό.
Για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο πρότεινε να αναλαμβάνουν οι τράπεζες τα δύο τρίτα της επιβάρυνσης από την αλλαγή της ισοτιμίας και οι δανειολήπτες το ένα τρίτο.
Περιφέρεια, αγρότες και νέο παραγωγικό μοντέλο
Ο Νίκος Ανδρουλάκης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην περιφερειακή ανάπτυξη, υποστηρίζοντας ότι οι άνθρωποι της περιφέρειας αισθάνονται ότι αντιμετωπίζονται με περιφρόνηση.
Για τη Δυτική Μακεδονία άσκησε κριτική στην «άναρχη και χωρίς σχέδιο» απολιγνιτοποίηση και υποστήριξε ότι η πράσινη μετάβαση πρέπει να συνοδεύεται από παραγωγικές επενδύσεις, μεταποίηση, πρωτογενή τομέα και τουρισμό.
Στον αγροτικό και κτηνοτροφικό τομέα τόνισε ότι το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης πρέπει να γίνει «στρατηγείο και όχι πελατομάγαζο». Πρότεινε τη σύνδεση του πρωτογενούς τομέα με τη μεταποίηση και την καινοτομία, ώστε να παράγονται προϊόντα υψηλότερης προστιθέμενης αξίας.
Παράλληλα, παρουσίασε πρόταση για 12 περιφερειακά σχέδια ανάπτυξης, με έμφαση σε μεταφορές, ενέργεια, υποδομές, διαχείριση υδάτων, πρωτογενή τομέα, ναυτιλία και logistics.
Ελληνοτουρκικά: «Τα ήρεμα νερά δεν απέδωσαν»
Στα εθνικά θέματα ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αμφισβήτησε ευθέως τη στρατηγική των «ήρεμων νερών», υποστηρίζοντας ότι δεν απέδωσε και ζητώντας μια νέα εθνική στρατηγική απέναντι στην Τουρκία.
Τάχθηκε υπέρ ενός «διαλόγου χωρίς αυταπάτες», με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στο Δίκαιο της Θάλασσας, αλλά και υπέρ μιας ισχυρότερης ελληνικής παρουσίας σε διπλωματικό, αμυντικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
Για τις σχέσεις ΕΕ–Τουρκίας πρότεινε η αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης να συνδέεται με συγκεκριμένες ρήτρες και κυρώσεις, όταν η Άγκυρα παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα Ελλάδας και Κύπρου.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου (GSI), κατηγορώντας την κυβέρνηση για έλλειψη σχεδιασμού και ζητώντας σαφές χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ ενός ευρωπαϊκού στρατού, κοινών εξοπλισμών και κοινής εξωτερικής πολιτικής, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να αποκτήσει μεγαλύτερη ενεργειακή, παραγωγική και αμυντική αυτονομία.
Πολιτική αυτονομία χωρίς εξαρτήσεις
Κεντρικός άξονας της τοποθέτησής του ήταν η πολιτική αυτονομία του ΠΑΣΟΚ. Ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ότι το κόμμα μπορεί να εφαρμόσει όσα προτείνει επειδή, όπως είπε, δεν έχει εξαρτήσεις από οικονομικά ή άλλα συμφέροντα.
Στο στόχαστρό του βρέθηκαν τράπεζες, ολιγοπώλια, funds, servicers και η αγορά ακινήτων, ενώ δεσμεύθηκε για αυστηρότερους κανόνες διαφάνειας σε δημόσιες συμβάσεις, προμήθειες και διαγωνισμούς.
Για τον περιορισμό της σπατάλης πρότεινε προληπτικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις συμβάσεις μεγάλης αξίας, πλαφόν στις απευθείας αναθέσεις και ενίσχυση της «Διαύγειας».
Predator και επίθεση στον Τσίπρα
Από την κριτική του δεν έλειψε η υπόθεση Predator. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ χαρακτήρισε την υπόθεση «νοσηρή» και δήλωσε ότι ο δικαστικός του αγώνας συνεχίζεται, αναμένοντας και την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε απέναντι στον Αλέξη Τσίπρα, με αφορμή τις αναφορές του πρώην πρωθυπουργού περί «πολιτικού κενού» στην αντιπολίτευση.
Ο κ. Ανδρουλάκης αναγνώρισε ότι υπήρξε κενό, αλλά το συνέδεσε με τη βαριά εκλογική ήττα του ΣΥΡΙΖΑ και την πολιτική διαδρομή του κ. Τσίπρα. Υποστήριξε ότι το ΠΑΣΟΚ, αντίθετα, επέλεξε τη θεσμική αντιπαράθεση και τη σύγκρουση με το σύστημα εξουσίας.
Παράλληλα, απέφυγε να ανοίξει συζήτηση για συνεργασία με τον πρώην πρωθυπουργό, επαναλαμβάνοντας ότι η μάχη του ΠΑΣΟΚ είναι για την πρώτη θέση και την πολιτική αλλαγή.
Η μάχη για το Κέντρο και την Κεντροαριστερά
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι η παράταξη μπορεί να εκφράσει τη μεσαία τάξη, τους μη προνομιούχους, το Κέντρο και την Κεντροαριστερά, επιχειρώντας να διευρύνει την κοινωνική της απήχηση.
Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω διεύρυνσης του κόμματος με πρόσωπα που συμμερίζονται τις αρχές και το πρόγραμμά του, δίνοντας όμως μεγαλύτερη σημασία στις λεγόμενες «κοινωνικές διευρύνσεις».
Στο πλαίσιο αυτό, η παρουσία ανεξάρτητων βουλευτών, όπως οι Ευάγγελος Αποστολάκης και Αλέξανδρος Αυλωνίτης, στην ομιλία του στη ΔΕΘ εντάχθηκε στη συζήτηση για τη διεύρυνση της παράταξης.
Το συνολικό μήνυμα του Νίκου Ανδρουλάκη από τη Θεσσαλονίκη ήταν ότι το ΠΑΣΟΚ επιδιώκει να εμφανιστεί ως αυτοδύναμος πολιτικός πόλος, με ολοκληρωμένο πρόγραμμα για την οικονομία, την κοινωνία, την περιφέρεια και τα εθνικά θέματα. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι δεν τον απασχολεί η «επόμενη μέρα» ούτε ο προσωπικός του πολιτικός σχεδιασμός, αλλά η ημέρα των εκλογών, όταν, όπως είπε, θα κριθεί η πορεία της χώρας.
Με βασικό σύνθημα την πολιτική αλλαγή, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιχειρεί πλέον να μετατρέψει την παρουσία του στη ΔΕΘ σε αφετηρία μιας πιο επιθετικής προεκλογικής στρατηγικής: πρώτο κόμμα, αυτόνομη πορεία, καμία συγκυβέρνηση με τη Νέα Δημοκρατία και ένα νέο παραγωγικό και κοινωνικό μοντέλο για τη χώρα.
