Πόσα ονόματα μπορεί να έχει η Μητέρα όλων μας; Η απάντηση ξεπερνά κάθε φαντασία. Σε ένα μοναδικό οδοιπορικό πίστης, ιστορίας και λαϊκής λατρείας, καταγράψαμε 926 θεοτοκονύμια (προσωνύμια της Θεοτόκου), όπως τα αποκαλούμε στην Ορθόδοξη παράδοση, που ο Ορθόδοξος λαός με περίσσια αγάπη και ευρηματικότητα, απέδωσε στην Υπεραγία Θεοτόκο. Δεν πρόκειται για απλές λέξεις, αλλά για ζωντανές μαρτυρίες θαυμάτων, τόπων, εικόνων και βαθιάς ευλάβειας που χωρίζονται σε 8 συγκλονιστικές κατηγορίες. Ανακαλύψτε γιατί η Παναγία είναι ταυτόχρονα Γλυκοφιλούσα, Γοργοϋπήκοος, Χοζοβιώτισσα και Ρόδο το Αμάραντον.
Τα ονόματα της Παναγίας
- Από την παράσταση της Παναγίας στην εικόνα.
Τέτοια ονόματα είναι της Βρεφοκρατούσας, της Γλυκοφιλούσας, της Γαλακτοτροφούσας, της Πλατυτέρας των Ουρανών, της Οδηγήτριας, της Εσφιγμένης και άλλα.
Το επίθετο «Δεξιοκρατούσα», ή «Δεξιά», το παίρνει γιατί κρατάει τον Χριστό στο δεξί της χέρι και όχι προς το μέρος της καρδιάς της.
Ονομάζεται «Μεγαλομμάτα», όταν ο εικονογράφος ζωγραφίζει την Παναγία με μεγάλα μάτια.
Επιπλέον από το όνομα της Εικόνας “Αξιον Εστί“, που είναι στο Ναό του Πρωτάτου, στις Καρυές του Αγίου Όρους και πήρε το όνομα από το θαύμα που επιτελέσθηκε από τον Αρχάγγελο Γαβριήλ.
Το επίθετο «Τριχερούσα» το πήρε η εικόνα από το ότι υπάρχει σ’ αυτήν ένα τρίτο χέρι
Η Παναγία η «Εσφαγμένη» ονομάστηκε έτσι γιατί κατά την Παράδοση μοναχός θύμωσε μαζί της και με μαχαίρι κτύπησε την εικόνα της Παναγίας στο πρόσωπο.
Υπάρχει ακόμη η Παναγία η «Πυροβοληθείσα», στη Μονή Βατοπεδίου, αφού την εικόνα της την κτύπησαν με όπλο Τούρκοι. - Από τον τόπο της.
Υπάρχει η Παναγία η Αθηνιώτισσα, η Βουρλιώτισσα, η Κυκκώτισσα, η Καστριώτισσα, η Κάμπου, η Πυργιανή, η Σπηλιανή, η Τουρλιανή, η Θαλασσινή, η Καλαμού, η Καμινιώτισσα, η Βλαχερνίτισσα, η Ολυμπιώτισσα, η Σουμελιώτισσα, η Πλατανιώτισσα, η Καταπολιανή, η Χοζοβιώτισσα στην Αμοργό από τη Μονή Χοζεβά των Αγίων Τόπων, η Νεαμονήτισσα της Χίου, η Παμμακάριστος από τη Μονή της Κωνσταντινούπολης), η Αγία Σιών, η Μακεδονίτισσα στη Λευκωσία, η Έλωνη, η Τροοδίτισσα, η Κυκκώτισσα, - Από την τεχνοτροπία του Ναού της.
Τέτοια επίθετα είναι η Θολοσκέπαστη, η Μολυβδοσκέπαστη, η Πελεκητή, η Κρεμαστή, η Μαρμαριώτισσα. - Από το όνομα του κτήτορα του Ναού ή της Μονής της.
Τέτοια επίθετα είναι Παναγία η Παχειά, η Γλυκειά από το επίθετο Γλυκύς, η Περλιγκού, η Λυκοδήμου, η Κοροβιλιά, η Καπνικαρέα. - Από τον μήνα που εορτάζεται η Παναγία:
Σοτομπριανή, Βρεχούσα, Αυγουστιανή και Δεκαπεντούσα, Τριτιανή, Μεσοσπορίτισσα, Βροντού, Ακαθή από τον Ακάθιστο Ύμνο. - Από τα θαύματα της Παναγίας:
Γοργοϋπήκοος, Ελεούσα, Ελεήστρα, Γιάτρισσα, Θεραπεία, Υγεία, Ψυχοσώστρα, Παραμυθία, Παρηγορήτρα, Παυσολύπη, Φανερωμένη, Μυροβλύτισσα. - Εγκωμιαστικά από την έξαρση της αγάπης των πιστών.
Συνήθως χρησιμοποιείται επίθετο με πρώτο συνθετικό τον χρυσό: Χρυσοκελλαριά, Χρυσοσπηλιώτισσα, Χρυσοπηγή, αλλά και Αγγελόκτιστη, Αερινή, Αναφωνήτρα, Ανθοφορούσα, Ασπροφορούσα. - Από χαρακτηριστικά που τις έδωσαν οι Υμνογράφοι της Εκκλησίας.
Κυρίως προέρχονται από τον Ακάθιστο Ύμνο: Αμόλυντος, Υψηλοτέρα, Καθέδρα, Σκέπη, Πόλη, Παράκλησις, Καταφυγή, Κεχαριτωμένη, Χώρα του Αχώρητου, Ρόδο το Αμάραντον, Βλαστάνουσα κ. ά.
Πατήστε ΕΔΩ και δείτε τον αναλυτικό πίνακα με τα Θεοτοκονύμια που μπορέσαμε να συλλέξουμε
