Οι ΗΠΑ και το Ιράν κήρυξαν το τέλος των εχθροπραξιών την Κυριακή, όπως ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σαχμπάζ Σαρίφ, με επίσημη τελετή υπογραφής να αναμένεται την Παρασκευή και πιο λεπτομερείς πυρηνικές διαπραγματεύσεις να ακολουθούν.
Το Ιράν και οι ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη επιβεβαιώσει την είδηση ότι η συμφωνία είναι πλέον «σε ισχύ», όπως έγραψε ο Σαρίφ. Το Πακιστάν συνέβαλε στη διαμεσολάβηση της συμφωνίας.
Η συμφωνία αναμένεται να παρατείνει την εκεχειρία για 60 ημέρες, να επανανοίξει το Στενό του Ορμούζ και να ξεκινήσει συνομιλίες για τα πυρηνικά, μετά από 107 ημέρες πολέμου.
Εάν επιβεβαιωθεί, το μνημόνιο κατανόησης θα σηματοδοτήσει τη μεγαλύτερη διπλωματική πρόοδο του πολέμου και θα δώσει χρόνο για τα πιο δύσκολα ζητήματα σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Η συμφωνία αναμενόταν να υπογραφεί ηλεκτρονικά την Κυριακή μετά από διαμεσολάβηση του Πακιστάν και του Κατάρ. Ο Σαρίφ είπε ότι η επίσημη τελετή θα γίνει την Παρασκευή στην Ελβετία.
Εάν διατηρηθεί, η συμφωνία θα μπορούσε να μειώσει το παγκόσμιο ενεργειακό σοκ που προκάλεσε ο πόλεμος. Η συμφωνία έχει στόχο να αποκαταστήσει τη ναυσιπλοΐα μέσω του Στενού του Ορμούζ, το οποίο πριν τον πόλεμο διαχειριζόταν περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Ωστόσο, αφήνει το κρίσιμο ζήτημα των πυρηνικών για διαπραγματευση μέσα στους επόμενους δύο μήνες.
Το πλήρες άνοιγμα του στενού μπορεί να μην είναι άμεσο στην πράξη. Αποναρκοθέτηση, επισκευή υποδομών και εγγυήσεις ασφαλείας μπορεί να χρειαστούν χρόνο πριν επιστρέψει η πλήρης ναυσιπλοΐα στα προπολεμικά επίπεδα.
Η συμφωνία προβλέπει ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν θα διαπραγματευτούν για το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν και την απομάκρυνση του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου κατά τη διάρκεια του παραθύρου των 60 ημερών.
Οι ΗΠΑ θα δεσμευτούν να συζητήσουν την άρση κυρώσεων και την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, με την ελάφρυνση να εξαρτάται από τη συμμόρφωση του Ιράν.
Η εκεχειρία περιλαμβάνει και τις συγκρούσεις μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ στον Λίβανο, οι οποίες αναζωπυρώθηκαν την Κυριακή.
Η φαινομενική συμφωνία έρχεται μετά από μια ιδιαίτερα ασταθή τελική φάση. Το Ισραήλ έπληξε στόχους της Χεζμπολάχ στη Βηρυτό λίγες ώρες πριν την αναμενόμενη υπογραφή, προκαλώντας απειλές από το Ιράν ότι μπορεί να αποσυρθεί από τη συμφωνία.
Ο Σαρίφ είπε ότι το Πακιστάν και οι άλλοι διαμεσολαβητές θα «διευκολύνουν μια σειρά συναντήσεων αυτή την εβδομάδα», οι οποίες θα ακολουθηθούν από τεχνικές συνομιλίες.
Οι πλευρές έχουν 60 ημέρες για να επιτύχουν τεχνική συμφωνία σχετικά με το πώς θα μειωθεί το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν και πώς θα παγώσει και θα παρακολουθείται το πυρηνικό του πρόγραμμα.
Αυτό είναι ένα ιδιαίτερα δύσκολο εγχείρημα, δεδομένου πόσο δύσκολο ήταν να επιτευχθεί ακόμη και το πιο απλό μνημόνιο κατανόησης.
Η πλευρά των ΗΠΑ υποστηρίζει ότι το Ιράν έχει κίνητρο να φτάσει σε τελική συμφωνία, επειδή η άρση κυρώσεων και η πρόσβαση σε παγωμένα κεφάλαια εξαρτώνται από την πρόοδο στο πυρηνικό ζήτημα. Ορισμένοι «σκληροπυρηνικοί» στις ΗΠΑ και στο Ισραήλ φοβούνται ότι δεν θα υπάρξει ποτέ τελική συμφωνία και ότι ο πόλεμος θα τελειώσει χωρίς να λυθεί το πυρηνικό ζήτημα.
- Διαβάστε από το πρωτότυπο το άρθρο του δημοσιογράφου Barak Ravid της αμερικάνικης ειδησεογραφικής ιστοσελίδας Axios, που ίδρυσαν οι πρώην δημοσιογράφοι του Politico, με τίτλο «U.S.-Iran deal to end war “now in place”: Pakistani PM», πατώντας ΕΔΩ
