Όλη η αλήθεια για τα τρία μνημόνια με πλήρη στοιχεία

0

Πέρασαν έξι χρόνια από την ανακοίνωση της προσφυγής της χώρας στον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης, που κατέληξε στην υπογραφή του πρώτου Μνημονίου, από τον Γιώργο Παπανδρέου από το Καστελόριζο. Μετά από αυτό, ως γνωστόν, ακολούθησε το δεύτερο μνημόνιο του Αντώνη Σαμαρά και μετά το τρίτο του Αλέξη Τσίπρα.

Μέσα σε αυτά τα έξι χρόνια έγιναν πολλά, από τους Αγανακτισμένους, μέχρι τη Marfin, τα λουκέτα, την ανεργία και την είσοδο της Χρυσής Αυγής στη Βουλή.

Σε αυτά τα έξι χρόνια μετά χρόνια και τα μέτρα που έλαβαν οι κυβερνήσεις Παπανδρέου, Λουκά Παπαδήμο, Πικραμμένου, Σαμαρά και τώρα της «πρώτης κυβέρνησης της αριστεράς» του Τσίπρα, όλα έχουν αλλάξει στην Ελλάδα και η χώρα μας βαδίζει τον ανηφορικό δρόμο του τρίτου μνημονίου και μάλλον ετοιμάζεται για το τέταρτο, όπως πάμε.

Σήμερα πολλά έχουν γραφτεί για το Καστελόριζο και το Γ. Παπανδρέου και δικαίως μιας και είναι η έκτη επέτειος. Εμείς όμως δεν θα ασχοληθούμε με αυτό αλλά θα προσπαθήσουμε να σας παρουσιάσουμε και τα τρία μνημόνια με τα στοιχεία που έχει επιμεληθεί ο Οικονομικός Αναλυτής Δημήτριος Γκιόκας και που θα βοηθήσουν τον καθένα να εξάγει το δικά του συμπεράσματα.

Τα κυριότερα μέτρα που επιβλήθηκαν

Μνημόνιο 1 (2010)

  • Κατάργηση 13ου και 14ου μισθού στους δημοσίους υπαλλήλους
  • Κατάργηση 13ης και 14ης σύνταξης
  • Περικοπές επιδομάτων, υπερωριών, οδοιπορικών δημοσίων υπαλλήλων.
  • Αύξηση ΦΠΑ: υψηλός από 19% στο 21% και λίγο αργότερα στο 23%. Μεσαίος από το 9% στο 11% και μετά στο 13%. Χαμηλός από το 4,5% στο 5% και τελικά στο 6,5%
  • Μεγάλες αυξήσεις φόρου σε βενζίνη, καπνό, αλκοολούχα ποτά
  • Αύξηση αντικειμενικών τιμών ακινήτων
  • Αύξηση φόρου εισαγωγής αυτοκίνητων

Μεσοπρόθεσμο (2011)

  • Μείωση αφορολόγητου ορίου αρχικά στα €8.000 κι έπειτα στα €5.000
  • Έκτακτη εισφορά για εισοδήματα άνω των €12.000
  • Τέλος επιτηδεύματος στους ελεύθερους επαγγελματίες
  • Ειδική ασφαλιστική εισφορά για την καταπολέμηση της ανεργίας
  • Παρακράτηση στις επικουρικές συντάξεις
  • Θεσμός της εργασιακής εφεδρείας
  • Φόρος ακινήτων μέσω ΔΕΗ – ΕΕΤΗΔΕ
  • Ενιαίο μισθολόγιο δημοσίων υπαλλήλων
  • Περικοπές σε εφάπαξ και συντάξεις

Μνημόνιο 2 (2012)

  • Μείωση βασικού μισθού κατά 22% από €751 σε €586 και σε €490 (-35%) για τους νέους κάτω των 25 ετών
  • Πρόβλεψη για κατάργηση 150 χιλιάδων δημοσίων υπαλλήλων (τελικώς αποχώρησαν 7.500 μέχρι το τέλος του 2014)
  • Ατομικές ή επιχειρησιακές συμβάσεις εργασίας
  • Μείωση αμυντικών δαπανών
  • Περικοπές στη φαρμακευτική δαπάνη
  • Μείωση στο πρόγραμμα δημόσιων επενδύσεων
  • Μειώσεις σε συντάξεις άνω των €1.000
  • Αύξηση φόρου στο υγραέριο και έκτακτη εισφορά στα φωτοβολταϊκά

Μνημόνιο 3 (2015)

  • Αύξηση εισφορών υγείας 2% στις κύριες και 6% στις επικουρικές συντάξεις
  • Μετακίνηση πλήθους προϊόντων από το 13% στο 23% ΦΠΑ. Πιθανή αύξηση ΦΠΑ στο 24%
  • Σταδιακή κατάργηση του μειωμένου ΦΠΑ των νησιών του Αιγαίου
  • Επαναφορά της μειωμένης κατά 30% έκτακτης εισφοράς
  • Αύξηση του φορολογικού συντελεστή επιχειρήσεων από 26% σε 29%
  • Αύξηση προκαταβολής φόρου επόμενου έτους στο 100%
  • Αύξηση φόρου ασφαλίστρων
  • Κατάργηση φοροαπαλλαγών (αγροτών, ΕΝΦΙΑ κτλ)
  • Αύξηση φόρου τυχερών παιχνιδιών
  • Πιθανή μείωση αφορολόγητου, αύξηση συντελεστών και έκτακτης εισφοράς
  • Πιθανή αύξηση φόρου: ακίνητης περιουσίας (ΕΝΦΙΑ), σε βενζίνη, καπνό, ποτά, τέλη κυκλοφορίας, τέλη συνδρομητών κινητής τηλεφωνίας, μερίσματα
  • Αύξηση ορίων ηλικίας, μείωση εφάπαξ. Πιθανή μείωση επικουρικών και υψηλών κύριων συντάξεων

Τα μέτρα σε αριθμούς (ποσά σε € δισ.)

Μέτρα Μνημονίων 1ου, 2ου και 3ου
Ποσά σε δις

Φόροι

Δαπάνες

Σύνολο

1ο Μνημόνιο

12

11

24

2ο Μνημόνιο

6

6

12

3ο Μνημόνιο*

7

2

9

Σύνολο

26

19

45 ή 48

*Πιθανή η λήψη επιπλέον 3δις €, όποτε σύνολο 12 δις €,

Σημαντικά γεγονότα

  • 3/2011: Συμφωνία για 1% χαμηλότερο επιτόκιο δανεισμού και επιμήκυνση αποπληρωμής κατά 7,5 έτη 
  • 6/2011: Απόφαση για ίδρυση του ταμείου ιδιωτικοποιήσεων
  • 7/2011: Επιμήκυνση αποπληρωμής των δανείων σε 30 έτη και περίοδος χάριτος 10 ετών για την πληρωμή των τόκων του 2ου μνημονίου
  • 9/2012: Κούρεμα ιδιωτικού χρέους (PSI) ύψους €105 δισ.
  • 2013-2014: 1η ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών. Χρηματοδότηση από μηχανισμό στήριξης €37 δισ.
  • 2015: 2η ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών. Χρηματοδότηση από μηχανισμό στήριξης €5,6 δισ.

Οι προβλεπόμενες δράσεις που ΔΕΝ εφαρμόσθηκαν ή εφαρμόσθηκαν ημιτελώς

  1. Καταβολή ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος
  2. Άνοιγμα κλειστών επαγγελμάτων
  3. Αποκομματικοποίηση δημόσιου τομέα
  4. Αξιολόγηση δημοσίων υπαλλήλων
  5. Αναδιάρθρωση (συγχώνευση ή κατάργηση) κατακερματισμένων, και ανενεργών δημόσιων οργανισμών
  6. Ενιαίο μισθολόγιο (δεν εφαρμόσθηκε στον ευρύτερο δημόσιο και στις ΔΕΚΟ)
  7. Μεταρρύθμιση στο σύστημα απονομής δικαιοσύνης (πχ. e-justice)
  8. Πάταξη του λαθρεμπορίου καυσίμων και τσιγάρων
  9. Εφαρμογή σχεδίου καταπολέμησης της φοροδιαφυγής
  10. Πρόσληψη 2.000 φορολογικών ελεγκτών
  11. Ενδυνάμωση της επιθεώρησης εργασίας, καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας
  12. Προώθηση εξαγωγών. Ανταγωνιστικότητα γεωργίας
  13. Παρεμβάσεις για διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας (πχ. υπηρεσίες μιας στάσης)
  14. Εθνικό κτηματολόγιο
  15. Επίλυση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων
  16. Απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου
  17. Κλειστά ενοποιημένα νοσήλια στα νοσοκομεία
  18. Μηχανοργάνωση νοσοκομείων
  19. Ηλεκτρονική πλατφόρμα για τις δημόσιες συμβάσεις (e-procurement – ΕΣΗΔΗΣ)
  20. Ενίσχυση ανεξάρτητων αρχών (Ανταγωνισμού, ενέργειας κτλ)

Δράσεις που πραγματοποιήθηκαν

  1. Διαύγεια
  2. Ηλεκτρονικά συστήματα εργασίας «Ήλιος, Εργάνη, Ερμής»
  3. Ηλεκτρονική συνταγογράφηση φαρμάκων
  4. Ηλεκτρονικές φορολογικές δηλώσεις
  5. Περαιτέρω αυτονόμηση ΕΛΣΤΑΤ, ΓΓΔΕ (παρουσιάζονται κατά καιρούς εμπόδια)
  6. Εισαγγελέας οικονομικών εγκλημάτων
  7. Δυνατότητα άρσης τραπεζικού απορρήτου
  8. Μηνιαία δημοσίευση των οικονομικών στοιχείων του κράτους (έσοδα – έξοδα, οφειλές κτλ)
  9. Δημιουργία Ενιαίας Αρχής Πληρωμών
  10. Λειτουργία Γενικού Εμπορικού Μητρώου (ΓΕΜΗ)

Πού πήγαν τα λεφτά των μνημονίων

Κατανομή των χρημάτων των μνημονίων (€ δις)
Κατηγορίες υποχρεώσεων

2010-14

2015-16Σύνολο

%

Χρεολύσια

90

11101

43%

Τόκοι

50

353

23%

Τράπεζες

40

646

19%

Μισθοί – Συντάξεις

34

135

15%

Σύνολο

214

21234

100%

Λόγοι που τα προγράμματα δεν απέδωσαν το προσδοκώμενο αποτέλεσμα

  1. Δε συντάχθηκε κανένα ολοκληρωμένο, ρεαλιστικό σχέδιο εξόδου από την κρίση
  2. Υπερφορολόγηση και αδυναμία πάταξης της φοροδιαφυγής
  3. Οριζόντιες, τυφλές περικοπές, αντί για στοχευμένη μείωση των κρατικών δαπανών
  4. Μη πραγματοποίηση των αναγκαίων διαρθρωτικών αλλαγών
  5. Δε δόθηκε βάρος στην ενίσχυση της παραγωγής, της καινοτομίας και των εξαγωγών
  6. Δε δημιουργήθηκε δίχτυ κοινωνικής προστασίας των πιο αδύνατων (παρότι προβλεπόταν)
  7. Δεν υπήρξε κλίμα εθνικής ομοψυχίας
  8. Οι κυβερνήσεις επέδειξαν αναβλητικότητα στην επίλυση των προβλημάτων, ώστε να αποφύγουν το πολιτικό κόστος
  9. Προσπάθησαν να προστατεύσουν τα προνόμια της εκλογικής πελατείας τους
Share.

Comments are closed.